آزمایش CVS در بارداری برای نمونه‌برداری از جنین چگونه انجام می شود؟

آزمایش CVS در بارداری برای نمونه‌برداری از جنین چگونه انجام می شود؟

0 206

نمونه‌گیری از پرزهای جفتی Chorionic villus sampling  آزمایشی است که ممکن است در دوران بارداری به شما توصیه شود تا مشخص کند که آیا کودک شما دچار مشکل یا نقص ژنتیکی یا کروموزومی مانند سندرم داون، سندرم ادواردز یا سندرم پاتائو مبتلا است یا خیر. این آزمایش شامل برداشتن و آزمایش کردن نمونه‌ی کوچکی از سلول‌های جفت جنین می‌باشد، اندامی که خون بدن مادر را با نوزاد متولد نشده در شکم او پیوند می‌دهد.

جهت دریافت نوبت مشاوره و یا رزرو وقت درمان با متخصص زنان و زایمان دکتر سولماز محمدی در شیراز می‌توانید با شماره زیر تماس  حاصل فرمایید یا در واتساپ پیام بدهید.

شماره تماس : 09170836882

واتساپ : 09170836882

انواع نمونه‌گیری‌های CVS


نمونه‌برداری از پرزهای جفتی (CVS) یا بیوپسی کوریونیک ویلوس، یک آزمایش قبل از تولد است که در طب آن، نمونه‌ای از بافت از جفت برای آزمایش و بررسی ناهنجاری‌های کروموزومی و برخی از مشکلات ژنتیکی دیگر گرفته می‌شود. جفت ساختاری در رحم است که خون و مواد مغذی را از جانب مادر به جنین می‌رساند.

پرزهای جفتی، برجستگی‌های ناچیز و جزئی از بافت جفتی هستند که شبیه به انگشتان هستند و دارای همان ماده ژنتیکی هستند که جنین دارد. این آزمایش ممکن است بسته به سابقه‌ی خانوادگی و در دسترس بودن آزمایشگاه در زمان انجام آزمایش، برای سایر نقص‌ها و اختلالات ژنتیکی نیز در دسترس باشد.

CVS معمولاً بین هفته‌های ۱۰ و ۱۲ بارداری انجام می‌شود. برخلاف تست آمنیوسنتز (نوع دیگری از آزمایش پیش از تولد)، CVS اطلاعاتی در مورد نقص لوله عصبی مانند اسپینا بیفیدا ارائه نمی‌دهد. به همین دلیل، خانم‌هایی که تحت نمونه‌برداری CVS قرار می‌گیرند نیز باید برای بررسی نقص لوله عصبی، آزمایش خون بعدی را بین هفته‌های ۱۶ تا ۱۸ بارداری خود انجام دهند.

دو روش برای نمونه‌گیری از پرزهای جفتی CVS وجود دارد:

  • عرضی. در این روش، یک سوند از طریق دهانه رحم به جفت وارد می‌شود تا نمونه بافت به دست آید
  • نمونه‌برداری از واژن (Transcervical):در این روش، برای برداشتن نمونه از پرزهای جفتی، ابزاری (کاتتر یا سوند) را از طریق واژن و دهانۀ رحم وارد رحم می‌کنند و نمونه‌ای را از جفت برمی‌دارند.
  • نمونه‌برداری از شکم (Transabdominal):  در این روش، برای جمع‌آوری نمونه از پرزهای جفتی، یک سوزن بلند و باریک را از طریق شکم وارد رحم می‌کنند و نمونۀ جفت را از طریق آن خارج می‌کنند.

روش دیگر مربوطه که ممکن است برای تشخیص نقص ژنتیکی و کروموزومی استفاده شود، آمنیوسنتز است.

آناتومی جنین در رحم


  • کیسه‌ی مایع آمنیوتیک. این کیسه‌ای با یک دیواره‌ی نازک است که جنین را در دوران بارداری احاطه می‌کند. کیسه پر از مایع آمنیوتیک (مایع ساخته شده توسط جنین) و آمنیون (غشایی است که سمت دارای جفت جنین را می‌پوشاند) که جنین را از آسیب محافظت می‌کند و به تنظیم دمای جنین کمک می‌کند.
  • آنوس یا مقعد. این ناحیه، سوراخی در انتهای کانال مقعدی جنین می‌باشد.
  • دهانه‌ی رحم. این قسمت تحتانی رحم است که به داخل واژن راه پیدا می‌کند. دهانه رحم عمدتاً که از بافت و عضله‌ی فیبری تشکیل شده است، به شکل دوار می‌باشد.
  • جنین. نوزاد متولد نشده از هفته هشتم پس از لقاح تا زمان تولد، جنین نامیده می‌شود.
  • جفت. این یک اندام، به شکل یک کیک مسطح است که فقط در دوران بارداری رشد می‌کند و یک تبادل متابولیکی را بین جنین و مادر فراهم می‌کند. (جنین اکسیژن، مواد غذایی و مواد دیگر را از راه جفت مصرف می‌کند و دی اکسید کربن و سایر مواد زائد را دفع می‌کند.)
  • بند ناف. این بند طناب مانندی است که جنین را به جفت وصل می‌کند. بند ناف از دو شریان و یک ورید تشکیل می‌شود که اکسیژن و مواد مغذی را به جنین منتقل می‌کنند و مواد زائد را از جنین دفع می‌کند.
  • دیواره‌ی رحم. این همان دیواره‌ی داخل رحم است.
  • رحم (که زهدان نیز نامیده می‌شود). رحم یک اندام توخالی و گلابی‌شکل است که در ناحیه زیر شکم یک زن، بین مثانه و راست‌روده قرار دارد. هر ماه در دوران قاعدگی، پوشش دیواره‌ی رحم می‌ریزد و در آن تخمک بارور شده کاشته می‌شود و جنین در آن رشد می‌کند.
  • واژن. این بخشی از دستگاه تناسلی زن است که در پشت مثانه و در جلوی رکتوم یا دهانه‌ی مقعد قرار دارد. واژن شامل کانالی است که از رحم به بخش برونی آلت تناسلی زن یا فرج امتداد دارد.

دلایل انجام این نمونه‌گیری


دلایل انجام این نمونه‌گیری

از نمونه‌برداری از پرزهای جفتی CVS ممکن است برای آزمایش ژنتیکی و کروموزومی در سه ماهه اول بارداری استفاده شود. در اینجا به دلایلی اشاره می‌کنیم که یک مادر باردار ممکن است نیاز به انجام CVS داشته باشد:

  • کودک قبلی یا سابقه‌ی خانوادگی در داشتن یک بیماری ژنتیکی، ناهنجاری‌های کروموزومی یا اختلال متابولیک
  • سن مادر تا تاریخ موعد حاملگی بیش از ۳۵ سال بوده باشد
  • خطر ابتلا به یک بیماری ژنتیکی مرتبط با جنسیت
  • در سونوگرافی قبلی که انجام داده است، یافته‌های مشکوک یا غیرطبیعی دیده شده است
  • آزمایش DNA سلول آزاد، غیرطبیعی بوده است

ممکن است دلایل دیگری نیز برای توصیه به شما برای نمونه‌برداری از پرزهای جفتی وجود داشته باشد.

پیش از انجام این نمونه‌برداری


پیش از انجام این نمونه‌برداری

  • پزشک روش انجام نمونه‌گیری CVS را برای شما توضیح می‌دهد و به شما فرصت می‌دهد تا هر گونه سؤالی را که ممکن است در مورد این روش داشته باشید بپرسید.
  • از شما خواسته می‌شود فرم رضایت‌نامه امضا کنید که اجازه‌ی شما را برای انجام مراحل کار می‌گیرند. فرم را با دقت بخوانید و اگر چیزی مبهم و نامشخصی وجود داشت، سؤال کنید.
  • به طور کلی، هیچ محدودیتی خاصی در رژیم غذایی یا فعالیت‌هایتان قبل از نمونه‌برداری CVS وجود ندارد.
  • اگر به هرگونه دارو، لاتکس، ید، نوار چسب و داروهای بی‌حسی و بیهوشی (موضعی و عمومی) حساس هستید یا به آن‌ها حساسیت دارید، حتماً به پزشک اطلاع دهید.
  • در مورد تمام داروها (تجویزشده و بدون نسخه) و مکمل‌های گیاهی که مصرف می‌کنید، به پزشک خود بگویید.
  • اگر سابقه اختلالات خونریزی دارید یا داروهای ضد انعقادی (رقیق کننده خون)، آسپیرین یا سایر داروهای مؤثر در لخته شدن خون را مصرف می‌کنید، به پزشک خود بگویید. ممکن است لازم باشد که شما قبل از انجام این نمونه‌برداری، مصرف این داروها را متوقف کنید.
  • اگر Rh منفی (گروه خونی منفی) هستید به پزشک خود بگویید. در حین روش CVS، سلول‌های خونی از مادر و جنین می‌توانند مخلوط شوند. این ممکن است منجر به حساسیت به Rh و از بین رفتن گلبول‌های قرمز جنین شود. در بیشتر موارد، آزمایش خون قبل از تولد مشخص می‌کند که آیا شما Rh منفی هستید یا خیر. ممکن است از شما خواسته شود تا قبل از انجام این روش، نتایج آزمایشگاهی از گروه خونی‌تان را ارائه دهید.
  • ممکن است از شما خواسته شود که قبل از انجام عمل مثانه‌تان پر باشد؛ البته شاید هم نیازی نباشد و این به موقعیت رحم و جفت دارد، زیرا پر یا خالی بودن مثانه ممکن است به جابجایی رحم به وضعیتی بهتر برای انجام این روش کمک کند.
  • با توجه به شرایط پزشکی‌تان، پزشک ممکن است دستورالعمل‌های دیگری را برای آماده‌سازی پیش از انجام نمونه‌گیری CVS به شما دهد.

در حین انجام نمونه‌گیری


در حین انجام نمونه‌گیری

یک نمونه‌گیری CVS ممکن است به صورت سرپایی یا نیاز به یک شب بستری در بیمارستان انجام شود. بسته به شرایط و عملکرد پزشک ممکن است رویه‌ها متفاوت باشد.

به طور کلی، یک نمونه‌گیری CVS از این روند و مراحل زیر پیروی می‌کند:

  • از شما خواسته می‌شود که لباس‌هایتان را کامل یا از ناحیه كمر به پایین درآورید و روپوش یا همان گان بیمارستان را بپوشید.

از شما خواسته می‌شود که روی تخت معاینه دراز بکشید و دستان خود را پشت سر خود قرار دهید.

  • علائم حیاتی شما (فشار خون، ضربان قلب و ضربان تنفس) بررسی می‌شود.
  • سونوگرافی برای بررسی ضربان قلب جنین و وضعیت جفت، جنین و بند ناف انجام می‌شود.
  • بر اساس محل قرارگیری جفت، نمونه‌گیری CVS از طریق دهانه رحم شما (transcervical) یا از طریق دیواره شکمتان (transabdominal) انجام می‌شود.

روش کار برای یک نمونه‌گیری CVS از راه رحم 

  • پزشک ابزاری به نام اسپکولوم را در واژن وارد می‌کند تا بتواند دهانه رحم شما را ببیند.
  • واژن و دهانه رحم با یک محلول ضدعفونی تمیز می‌شود.
  • با استفاده از هدایت و راهنمایی سونوگرافی، یک لوله نازک از طریق دهانه رحم به سمت پرزهای جفتی هدایت می‌شود.
  • سلول‌ها به آرامی از طریق لوله به داخل سرنگ کشیده می‌شوند. ممکن است یک احساس درد ناگهانی (نیش مانند) یا گرفتگی جزئی کنید. برای به دست آوردن بافت کافی برای آزمایش، ممکن است بیش از یک نمونه مورد نیاز باشد.
  • سپس لوله برداشته و خارج می‌شود.

 

روش کار برای یک نمونه‌گیری CVS از راه دیواره‌ی شکم 

  • برای یک نمونه‌گیری CVS شکمی، شکم شما را با یک ماده ضدعفونی کننده تمیز می‌کنند. به شما توصیه می‌شود که در طول انجام این روش، به ناحیه استریل روی شکم خود دست نزنید.
  • پزشک ممکن است بی‌حس‌کننده موضعی را برای بی‌حس کردن پوست ناحیه تزریق کند. اگر از بی‌حسی موضعی استفاده شود، هنگام تزریق ماده بی‌حس‌کننده، تماس نوک سوزن را احساس خواهید کرد. این ممکن است باعث ایجاد احساس یک درد نیش‌دار مختصری شود.
  • از تصویربرداری سونوگرافی برای کمک به هدایت دقیق سوزن بلند و نازک توخالی در شکم و داخل رحم و جفت استفاده می‌شود. این کار ممکن است کمی دردناک باشد و ممکن است هنگام ورود سوزن به رحم، گرفتگی در آن احساس کنید.
  • سلول‌ها به آرامی درون یک سرنگ کشیده می‌شوند. برای به دست آوردن بافت نمونه‌ی کافی برای آزمایش، ممکن است بیش از یک نمونه مورد نیاز باشد.
  • سپس سوزن برداشته می‌شود. یک چسب یا بانداژ چسبی بر روی محل وارد کردن سوزن در شکم قرار خواهد گرفت.

اتمام مراحل، در هر دو روش

  • ضربان قلب جنین و علائم حیاتی شما مورد ارزیابی مجدد قرار خواهد گرفت.
  • اگر Rh منفی هستید، ممکن است گلوبولین ایمنی (Rho (D به شما داده شود. این یک محصول خونی با ساختی ویژه است که می‌تواند مانع از واکنش آنتی‌بادی‌های مادر دارای Rh منفی نسبت به سلول‌های جنینِ Rh مثبت شود.
  • بافت نمونه‌های پرزهای جفتی به آزمایشگاه فرستاده می‌شود.

بعد از اتمام این روش


بعد از اتمام این روش

بعد از عمل شما و جنین شما مدتی تحت نظر قرار خواهید گرفت. علائم حیاتی شما و ضربان قلب جنین به طور دوره‌ای به مدت یک ساعت یا بیشتر بررسی می‌شود. نمونه بافت CVS برای آنالیز به آزمایشگاه ژنتیک تخصصی ارسال می‌شود. بسته به نتایج آزمایش، ممکن است مشاوره با پزشک متخصص ژنتیک به شما توصیه شود.

ممکن است چند ساعت پس از نمونه‌گیری CVS دچار گرفتگی و لکه بینی خفیفی شوید.

باید در خانه استراحت کنید و حداقل ۲۴ ساعت از فعالیت‌های شدید خودداری کنید. همچنین به مدت ۲ هفته یا تا زمانی که پزشکتان دستور نداده است، نباید دوش واژینال (شستشوی واژن) را انجام داده و یا مقاربت داشته باشید.

در صورت مشاهده‌ی هر یک از موارد زیر، به پزشک خود گزارش دهید:

  • هرگونه خونریزی یا نشت مایعات آمنیوتیک از محل سوراخ سوزن یا مهبل (واژن)
  • تب و یا لرز
  • درد یا گرفتگی شدید شکم

اگر نمونه‌گیری CVS شما از راه شکمی انجام شده است، محل وارد شدن سوزن روی شکم خود را که با باند یا چسب پوشانده شده است، برای هرگونه خونریزی یا تخلیه مایع بررسی کنید. بسته به وضعیت خاص شما ممکن است پزشک بعد از عمل دستورالعمل‌های دیگر یا بیشتری را به شما ارائه دهد.

گرفتن جواب آزمایش


اولین نتایج آزمایش باید در طی ۳ روز کاری در دسترس باشد و این به شما نشان می‌دهد که آیا سندرم داون، سندرم ادواردز یا سندرم پاتائو کشف شده است یا خیر. اگر شرایط نادری نیز قرار است مورد آزمایش قرار گیرد، ممکن است ۲ تا ۳ هفته یا بیشتر طول بکشد تا نتایج به دست بیایند.

پزشک متخصص (متخصص زنان و زایمان) یا ماما توضیح می‌دهد که نتایج غربالگری به چه معنی است و در مورد گزینه‌های خود با شما صحبت خواهد کرد. در بیشتر موارد از مشکلاتی که در نتیجه‌ی نمونه‌گیری CVS یافت می‌شوند، درمانی وجود ندارد، بنابراین باید گزینه‌های خود را با دقت در نظر بگیرید.

ممکن است تصمیم بگیرید که به بارداری خود ادامه دهید، در حالی که به جمع آوری اطلاعات در مورد وضعیت یافت شده می‌پردازید و خود را برای این شرایط کاملاً آماده می‌کنید. یا ممکن است به این فکر بیفتید که بارداری خود را به اتمام برسانید (سقط کردن جنین).

خطرات انجام این روش


مانند هر روش تهاجمی، این روش نیز ممکن است عوارضی را در پی داشته باشد. برخی از این عوارض ممکن است شامل موارد زیر شود، البته تنها به این چند مورد محدود نمی‌شود:

  • گرفتگی، خونریزی یا نشت مایعات آمنیوتیک (پاره شدن کیسه آب)
  • عفونت
  • سقط جنین
  • زایمان زودرس
  • نقص عضو در نوزادان، به ویژه در عمل‌های CVS که پیش از ۹ هفته انجام می‌شوند (این مورد نادر است)

محدودیت‌های انجام این روش


افرادی که به داروها یا لاتکس آلرژی دارند یا به آن‌ها حساس هستند، باید به پزشک خود اطلاع دهند.

خانم‌هایی که دوقلو یا چند قلو باردار هستند دیگر نیاز به نمونه‌گیری از هر جفت برای مطالعه و بررسی هر یک از کودکان دارند. بسته به وضعیت پزشکی خاص شما ممکن است خطرات دیگری نیز وجود داشته باشد. حتماً قبل از انجام مونه گیری، در مورد هرگونه نگرانی خود با پزشکتان مشورت کنید.

عوامل یا شرایط خاصی ممکن است در نمونه‌گیری CVS اختلال وارد کند. این عوامل شامل موارد زیر می‌باشد، البته تنها به این موارد محدود نمی‌شود:

  • بارداری کمتر از ۷ هفته یا بیشتر از ۱۳ هفته
  • موقعیت قرارگیری کودک در رحم، جفت، مقدار مایع آمنیوتیک یا آناتومی مادر
  • عفونت واژینال یا گردن رحم
  • نمونه‌هایی که برای آزمایش کافی نیستند یا ممکن است حاوی بافتی از بدن مادر باشد

گزینه‌های جایگزین برای نمونه‌گیری CVS چیست؟


یک جایگزین برای CVS، آزمایشی به نام آمنیوسنتز است. در این نوع آزمایش، یک نمونه کوچک از مایع آمنیوتیک، مایعی که کودک را در رحم احاطه کرده است، برای آزمایش برداشته می‌شود.

آمنیوسنتز معمولاً بین هفته‌های ۱۵ و ۱۸ بارداری انجام می‌شود، اگرچه در صورت لزوم می‌تواند دیرتر از این زمان نیز انجام شود.

این آزمایش نیز همانند روش CVS، خطر مشابهی برای سقط جنین دارد، اما بارداری شما قبل از اینکه بتوانید جواب این تست را بگیرید، در مرحله پیشرفته‌تری خواهد بود، بنابراین زمان کمتری برای در نظر گرفتن گزینه‌های خود خواهید داشت.

اگر برای یافتن یک مشکل یا نقص ژنتیکی یا کروموزومی در کودک خود مجبورید تست‌هایی را انجام دهید، متخصص انجام آزمایشتان می‌تواند گزینه‌های مختلفی را با شما در میان بگذارد و به شما در تصمیم‌گیری کمک کند.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

Call Now Buttonتماس