راه‌های تعیین جنسیت جنین

امروزه اکثر پدر و مادرها قبل از تولد دوست دارند بدانند که جنسیت جنین آنها چیست. یکی از روش‌های رایج برای انجام این کار سونوگرافی است که معمولاً در هفته ۱۸ و ۲۰ بارداری درخواست می‌شود. آمنیوسنتز یک نوع تست ژنتیکی است که می‌‌تواند جنسیت جنین را مشخص نماید.

 چه موقع می‌توان جنسیت جنین را فهمید؟ 

جنسیت جنین یک مفهوم است که با مشاهده اندام جنسی او در دوران بارداری مشخص می‌شود اما اندام جنسی جنین در مراحل اولیه بارداری تشکیل نخواهد شد. به عبارتی در هفته شش یا هفت بارداری به تدریج اعضای داخلی شروع به شکل گیری می‌کنند در این دوران نمی‌توان مشخص کرد که آیا جنین شکل گرفته دختر است یا پسر زیرا دختر و پسر در سونوگرافی شباهت بسیار زیادی به هم دارند. در اکثر زنان تشخیص جنسیت جنین در هفته ۱۶ تا ۲۰ بارداری و از طریق سونوگرافی مشخص خواهد شد. معمولا هفته ۱۸ تا ۲۰ بهترین زمان برای تعیین جنسیت جنین است. شما می‌توانید با پزشک خود صحبت کنید تا شما را در خصوص این که سریع ترین زمان برای تشخیص جنسیت جنین کی است راهنمایی کند.

 تعیین جنسیت جنین با سونوگرافی 

سونوگرافی یک روش غیر تهاجمی است که از امواج قابل شنیدن صدا برای تهیه تصاویر با وضوح بالا استفاده می‌کند. معمولاً سونوگرافی برای مشاهده جنین در طول دوران بارداری استفاده می‌‌شود که در این شرایط از آن تحت عنوان سونوگرافی بارداری یاد می‌شود. این روش در مقایسه با سایر روش‌های عکس برداری در دوران بارداری ارجحیت دارد زیرا در این روش از هیچ گونه پرتوی خطرناکی استفاده نمی‌شود تا سلامت مادر و جنین به خطر بیفتد. در مراحل مختلف بارداری از سونوگرافی استفاده می‌شود. اکثر مادران باید حداقل ۶ هفته صبر کنند تا اولین سونوگرافی آنها انجام شود این در حالی است که می‌توان ساک حاملگی را در هفته ۴ و نیم مشاهده کرد ولی ضربان قلب در هفته پنجم تشخیص داده خواهد شد. بین هفته ۱۸ و ۲۰ بارداری از یک اسکن دقیق برای بررسی اعضای بدن جنین استفاده می‌شود که به آن سونوگرافی سطح دو گفته می‌‌شود و توسط متخصص سونوگرافی انجام می‌‌شود که دارای آموزش‌های لازم است و از وسایل کاملا تخصصی استفاده خواهد کرد. در این دوران متخصص سونوگرافی به بررسی اندازه بدن جنین می‌‌پردازد، اعضای اصلی بدن او را ارزیابی می‌کند، سطح مایع آمنیوتیک را مشخص می‌‌کند تا از مناسب بودن همه شرایط اطمینان حاصل نماید سپس به بررسی جفت خواهد پرداخت. در این مرحله از رشد جنین شما می‌‌توانید جنسیت او را متوجه شوید البته گاهی اوقات توضیح تفاوت بین جنین دختر و پسر کار دشواری است. متخصص سونوگرافی به موارد مختلفی نگاه می‌‌کند و آنها را ارزیابی می‌نماید تا بتواند به طور قطعی جنسیت جنین را مشخص کند.

 دقت سونوگرافی

هنگامی ‌که متخصص سونوگرافی انجام معاینات سطح ۲ می‌‌پردازد آنچه که در سونوگرافی دیده می‌شود بسیار مهم تر از مواردی است که دیده نمی‌شود به عنوان مثال در مساله تعیین جنسیت فقدان آلت تناسلی مردانه به این معنا نیست که فرزند شما دختر است. طبق گفته پزشکان بالغ بر ۹۹ درصد از سونوگرافی‌هایی که بین هفته ۱۸ و ۲۰ بارداری انجام می‌شوند می‌توانند جنسیت جنین را به طور دقیق مشخص کنند اما در مواردی که سونوگرافی تعیین جنسیت قبل از هفته ۱۴ انجام شود میزان دقت آن به طرز قابل توجهی کاهش پیدا می‌‌کند.

 علائم و نشانه‌های مهم برای تعیین جنسیت جنین 

 برخی از علائم و نشانه‌ها وجود دارند که متخصص سونوگرافی از آن‌ها برای تعیین جنسیت جنین استفاده می‌‌کند که در بخش زیر به آنها اشاره خواهیم کرد:

 نداشتن آلت تناسلی مردانه فرضیه دختر بودن جنین را مطرح می‌کند 

یکی از علائم و نشانه‌هایی که به طور خودکار به ذهن مادران می‌رسد این است که اگر فرزند آنها آلت تناسلی مردانه نداشته باشد دختر است. این فرضیه می‌گوید که اگر متخصص سونوگرافی نتواند آلت تناسلی جنین را پیدا کند جنین به طور خودکار دختر است. شما می‌توانید در بخش زیر یک عکس از سونوگرافی را مشاهده کنید که فرضیه دختر بودن را بیشتر از پسر بودن مطرح می‌کند. در واقع در اوایل دوران بارداری آلت تناسلی مردانه و کلیتوریس از لحاظ شکل و اندازه شبیه هم هستند.

 علامت همبرگر

متخصص سونوگرافی در انجام سونوگرافی برای مشخص کردن جنسیت جنین به بررسی ناحیه تناسلی جنین دختر، لابیا و کلیتوریس می‌‌پردازد و در صورتی که این علائم را مشاهده کند از آن تحت عنوان علائم همبرگر یاد می‌‌شود زیرا کلیتوریس که بین دو لابیا قرار گرفته است شبیه همبرگر بین ساندویچ دیده می‌شود.

 علامت لاکپشت 

هنگامی ‌که متخصص سونوگرافی و برای جنسیت جنین پسر می‌‌پردازد علامت لاکپشت را بررسی خواهد کرد در این شرایط می‌‌تواند که آلت تناسلی مردان را مشاهده کند که از پشت بیضه‌ها دیده می‌شود. در برخی از جنین‌ها مشاهده این علامت کار دشواری است به همین دلیل متخصص سونوگرافی به بررسی چندین علامت می‌پردازد. سن بارداری و موقعیت جنین نقش مهمی را در تعیین جنسیت ایفا می‌‌کند که باید به این مسئله توجه کرد.

 نعوظ آلت تناسلی مردانه 

جنین پسر حتی در دوران جنینی نیز می‌تواند نعوظ داشته باشد و در صورتی که در این زمان انجام سونوگرافی بپردازیم می‌توانیم به خوبی آلت تناسلی مردانه را مشاهده کنیم و تشخیص جنسیت جنین کار راحتی خواهد بود. برخی از پدر و مادرها با مشاهده چنین وضعیتی نگران می‌‌شود اما جای نگرانی وجود ندارد چرا که نعوظ در پسران کاملاً طبیعی است و تا پس از تولد نیز می‌‌توان شاهد چنین وضعیتی بود یا حتی هنگامی ‌که قصد تعویض کردن پوشک بچه را دارید می‌‌توانید نعوظ را مشاهده کنید.

 سونوگرافی سه بعدی

با ظهور سونوگرافی سه بعدی نحوه تعیین جنسیت جنین به طرز قابل توجهی تغییر بسیار زیادی پیدا کرده است. معمولاً دقت سونوگرافی سه بعدی بالاتر است زیرا می‌توان اعضای بدن جنین را با دقت بیشتری مشاهده کرد و از حدس و گمان دست کشید. به خاطر داشته باشید که کلیتوریس و آلت تناسلی مردانه قبل از هفته ۱۸ بارداری از لحاظ شکل و اندازه شبیه هم هستند و ممکن است اشتباه گرفته شوند. اگرچه شما بی صبرانه منتظر هستید جنسیت جنین خود را بدانید و شرایط را برای به دنیا آمدن عو آماده کنید بهتر است کمی صبور باشید.

 تشخیص جنسیت جنین با مایع آمنیوسنتز 

علاوه بر سونوگرافی می‌توان جنسیت جنین را به کمک مایع آمنیوسنتز تشخیص داد. آمنیوسنتز روشی است که در آن مایع آمنیوتیک به کمک سوزن و سرنگ مخصوص از درون ساک حاملگی اطراف جنین خارج می‌شود که در این روش مقداری از سلول‌های جفت نیز با سوزن خارج خواهند شد. اگرچه این روش با مقداری خطر همراه است یک روش بسیار دقیق برای تشخیص جنسیت جنین محسوب می‌‌شود و می‌‌توان در هفته ۱۵ بارداری به کمک این روش به تشخیص جنسیت جنین پرداخت.

 تست آمنیوسنتز چگونه انجام می‌شود؟ 

قبل از انجام تست آمنیوسنتز باید شما و همسرتان با پزشک صحبت کنید تا خطرات این روش را برای شما توضیح دهد. کل فرایند نمونه برداری در این روش چیزی حدود ۹۰ دقیقه طول خواهد کشید و مراحلی که در این تست وجود دارد به شرح زیر می‌باشد:

• برای انجام این تست شما بر روی میز مخصوص دراز بکشید و در حالتی قرار داشته باشد که جنین و جفت توسط دستگاه سونوگرافی به خوبی دیده شوند.
• هنگامی ‌که پزشک از قرار گرفتن شما در حالت مناسب اطمینان حاصل کرد پوست شکم شما را ضد عفونی می‌کند و داروی بی حسی موضعی را به درون پوست تزریق خواهد کرد.
• سپس با استفاده از یک سوزن بلند و باریک حدود ۱۵ تا ۲۰ میلی لیتر از مایع آمنیوتیک را تخلیه می‌کند که تقریباً به اندازه سه قاشق چایخوری است. این فرایند حدود ۳۰ ثانیه طول خواهد کشید.
• پس از آن جنین بررسی می‌‌شود تا از خوب بودن حال او اطمینان حاصل شود. پزشک شما توسط توضیح می‌دهد که کی جواب تست آماده خواهد شد. در برخی موارد آماده شدن نتایج تا ۳ هفته نیز طول خواهد کشید.

 پس از انجام تست آمنیوسنتز چه باید کرد؟

معمولا پزشک از شما می‌خواهد که حدود ۲۰ دقیقه در اتاق استراحت کنید و سپس به شما اجازه مرخص شدن را خواهد داد. اکثر زنان ادعا می‌کند که انجام این تست یک روش بدون درد است ولی پزشک به بیمار خود توصیه می‌کند که پس از آن تا یک ساعت استراحت کند. عوارض جانبی این روش به شرح زیر می‌باشند:

• درد و ناراحتی خفیف
• کبودی خفیف در محل تزریق

 عوارض تست آمنیوسنتز چیست؟ 

 اگرچه تست آمنیوسنتز به عنوان یک روش ایمن و بی خطر در نظر گرفته می‌شود برخی از عوارض احتمالی آن به شرح زیر می‌باشند:

• بروز عفونت که با علائمی از قبیل تب همراه است که در این شرایط باید فوراً به پزشک خود مراجعه کنید.
• ترشح از واژن که در حدود یک درصد از زنان دچار نشت مایع آمنیوتیک می‌‌شوند و در صورت بروز مشکل باید با پزشک خود تماس بگیرند اما جای نگرانی وجود ندارد چرا که معمولاً طی مدت دو روز نشت مایع کند و متوقف خواهد شد.
• سقط ناگهانی می‌تواند در کمتر از یک درصد از زنانی که تست آمنیوسنتز در آنها انجام شده است رخ دهد. محاسبه دقیق این اتفاق دشوار است زیرا برخی از انواع سقط جنین ممکن است به دلایل دیگری رخ دهد ولی برخی دیگر با انجام این تست ارتباط داشته باشند.
• در برخی موارد نادر سلول‌های خونی جنین وارد جریان خون مادر می‌‌شوند و ممکن است باعث حساسیت Rh شوند. در صورتی که Rh مادر منفی باشد بدن شروع به تولید آنتی ‌بادی‌هایی خواهد کرد که به سلول‌های قرمز خون جنین حمله می‌کنند که برای جلوگیری از بروز این مشکل به مادر ایمونوگلوبین Rh(D) داده می‌شود.
• در برخی موارد بسیار نادر ممکن است جنین در هنگام انجام تست آمنیوسنتز دچار آسیب دیدگی شود و سوزن به برخی از نقاط بدن جنین برخورد کند.

 مراقبت از خود در منزل 

اکثر زنان پس از انجام تست آمنیوسنتز مشکلی ندارند و نیازی به استراحت مطلق یا انجام ندادن فعالیت‌های معمولی خود نخواهد داشت اما معمولاً پزشکان به آنها پیشنهاد می‌‌کنند که تا دو روز به خودشان فشار نیاورند.

 دورنمای تست آمنیوسنتز 

انجام تست آمنیوسنتز به ندرت باعث آسیب رساندن به مادر یا جنین می‌شود. بروز عوارض جانبی پس از انجام تست آمنیوسنتز بسیار نادر است اما در صورتی که شما دچار هرگونه عارضه جانبی غیر عادی از قبیل خونریزی از واژن شدید باید فوراً به پزشک مراجعه کنید.

 تست غیر تهاجمی پیش از تولد 

تست غیر تهاجمی پیش از تولد یا NIPT یک روش ایمن و غیر تهاجمی است که می‌‌توان از آن برای تعیین جنسیت جنین استفاده کرد. در تست آمنیوسنتز مایع آمنیوتیک مورد ارزیابی قرار می‌گیرد اما در این تست خون مادر آزمایش می‌شود به همین دلیل ریسک بروز سقط جنین را به دنبال نخواهد داشت. این تست تنها تستی است که می‌توان در هفته دهم بارداری به انجام آن پرداخت و جنسیت جنین را مشخص کرد اما این تست همانند تست آمنیوسنتز برای تعداد زیادی از اختلالات کروموزومی ‌کاربردی ندارد. این نوع تست برای سندروم دان و تعداد بسیار کمی از این نقایص کروموزومی ‌مورد استفاده قرار می‌گیرد. تست غیر تهاجمی پیش از تولد معمولاً برای آن دسته از زنانی درخواست می‌‌شود که ریسک بارداری یک جنین با ناهنجاری‌های کروموزومی ‌در آنها بالا است. زنانی که ۳۵ سال به بالا سن دارند یا زنانی که سابقه داشتن کودکی با ناهنجاری ژنتیکی دارند جزو گروه‌های پرخطر محسوب می‌‌شوند. شما می‌‌توانید در این رابطه با پزشک خود صحبت کنید تا شما را به طور کامل راهنمایی کند.